Motori kërkues i Kur'anit & Haditheve

11. Hud · ajete 14–28

سورة هود
14

فَإِلَّمۡ يَسۡتَجِيبُواْ لَكُمۡ فَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّمَآ أُنزِلَ بِعِلۡمِ ٱللَّهِ وَأَن لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ فَهَلۡ أَنتُم مُّسۡلِمُونَ

Fe’illem jestexhibu lekum fa’lemu ‘ennema ‘unzile bi’ilmi Ellahi we ‘en la ‘ilahe ‘illa huwe fehel ‘entum muslimune

E nëse nuk u përgjigjen juve, atëherë pra ta keni të qartë se ai (Kur'ani), është i zbritur me dijen e All-llahut dhe se nuk ka zot pos Tij. A jeni pra muslimanë?*

Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Të mirat e Zotit, që ka në dorë tërë pushtetin janë të pakufishme. Ai është që sajoi vdekjen dhe jetën. Vdekja përmendet para jetës, për arsye se është më e trishtueshme dhe prej saj mbledhin mend të tjerët. Përmendet edhe për arsye se etapat e krijimit të njeriut derisa të vijë jeta, që plotësohet me hyrjen e shpirtit në trup janë më të paqarta për njerëz. Vdekja është më konkrete dhe fillon me daljen e shpirtit dhe etapat që zhvillohen në trupin e njeriut derisa të shndërrohet plotësisht në dhe, janë si ato të jetës, por tashti në anën apo drejtimin e kundërt. Derisa njerëzit janë të krijuar për t’u provuar, se kush është vepërmirë e kush keqbërës vetvetiu kuptohet, se veprat do të shqyrtohen dhe si rezultat do të shpërblehen ose do të ndëshkohen. Vdekja nuk është shkatërrim i plotë; ajo është shkatërrim i përbërjes trup-shpirt, e shpirti e vazhdon jetën, pra kalon prej një jete në një tjetër. Pejgamberi a.s. ka thënë: “Kur ndonjëri prej jush varroset e përcjellësit fillojnë të kthehen ai e dëgjon krismën e këpucëve”. (Buhariu, Muslimi). Krijimi i shtatë palë qiejve është vepër e Zotit e vepra e Tij nuk mund të ketë ndonjë të metë. Qeniet dhe sendet, që iu nënshtrohen ligjeve të Zotit pa vullnetin e tyre, nuk mund të ndodhë që t’i thyejnë ligjet, nuk ndodh të shkaktohet ndeshje, vetëm njeriu që pjesërisht është i lirë në punën e vet mund të vijë në kundërshti me urdhrat e Zotit, prandaj shfaqet ndonjë e metë. Yjet që zbukurojnë qiellin janë edhe trupa, që nxjerrin shkëndija zjarri me të cilat i godasin shejtanët dhe mësimet e falltorëve.
15

مَن كَانَ يُرِيدُ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا وَزِينَتَهَا نُوَفِّ إِلَيۡهِمۡ أَعۡمَٰلَهُمۡ فِيهَا وَهُمۡ فِيهَا لَا يُبۡخَسُونَ

Men kane juridul-hejæte ed-dunja we zineteha nuweffi ‘ilejhim ‘a’malehum fiha we hum fiha la jubhasune

Kush ka për qëllim jetën e kësaj bote dhe të mirat e saj, Ne do t'ua plotësojmë atyre shpërblimin e veprave të tyre në të, dhe atyre nuk do t'u mungojë gjë.*

Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Përsa i përket ekzistencës së xhinëve, nuk ka ndonjë dyshim ndër besimtarët, ngaqë një gjë e tillë është e vërtetuar me Kuran dhe me Sunet, prandaj hamendjes së disa njerëzve s’ka nevojë t’i vihet veshi, por përsa i përket formës së tyre ka mendime të ndryshme. Xhinët janë krijesa të padukshme, janë të krijuar prej një materie që shqisat tona nuk mund ta kapin. Një grup i vogël xhinësh e paskan dëgjuar Pejgamberin a.s. duke lexuar Kuran në namazin e sabahut, ose në namazin e vonë të natës. Pejgamberi nuk i ka parë në atë moment, as nuk e ka ditur, se ata janë duke dëgjuar, prandaj i thuhet: Tregoji popullit, se Zoti më shpalli dhe më njoftoi, se më paskan dëgjuar duke lexuar Kuran disa xhin. Ka mendime se ai rast ka qenë pas vdekjes së axhës së Pejgamberit a.s., Ebi Talibit, dhe pas vdekjes së gruas së tij, Hadixhes, e duke u kthyer prej Taifit i demoralizuar, pse edhe atje nuk hasi në mirëkuptim te banorët e atij vendi përsa i përket pranimit të Fesë Islame. Kuranin që dëgjuan xhinët ishte sureja “Alek” (Ikre Bismi). Ndërkaq shpallja e kësaj sureje i jep kurajo Muhamedit për punën e mëtejshme, anipse nuk hasi në mirëkuptim edhe në Taif. I bëri me dije idhujtarët mekas, se xhinët para tyre e pranuan Fenë Islame, e ata qëndronin në idhujtari, edhe pse Kurani ishte në gjuhën e tyre. Pas rastit të parë të dëgjimit të xhinëve Kuranin, Pejgamberi ka qenë urdhëruar të dalë tek ata dhe t’i thërrasë në besim. Prej xhinëve nuk ka pasur pejgamberë. Para ardhjes së Pejgamberit tonë xhinët janë përpjekur të arrijnë deri në qiell dhe të dëgjojnë ndonjë urdhër, që iu jepej engjëjve, e pastaj të dinë se çka do të ndodhë. Me ardhjen e Pejgamberit ata pengohen nga përpjekja, duke u gjuajtur me shkëndija zjarri të fortë prej yjeve dhe duke i djegur. Edhe xhinët pranojnë, se mbështetja e disa njerëzve në rrëfimet që xhinët kinse iu jepnin falltorëve etj., ishte e kotë dhe vetëm se ua rritnin mendjen edhe më tepër xhinëve, gjoja kanë diçka në dorë. Prej kësaj pjese të Kuranit kuptohet, se prej xhinëve ka besimtarë dhe jobesimtarë. Në këtë pjesë të Kuranit jepet shenjë, se zbatimi i porosive të Zotit dhe ndjekja e rrugës së drejtë tërheqin begati të bujshme prej Zotit. Xhamitë janë thjesht për ibadetin e Zotit, nuk duhet shoqëruar aty diçka që nuk është për hir të Zotit. Kur falej Pejgamberi xhinët ose idhujtarët hipnin njëri mbi tjetrin për të dëgjuar Kuran dhe për ta parë, se si i lutej Zotit. Pejgamberi a.s. është urdhëruar të publikojë, se nuk
16

أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ لَيۡسَ لَهُمۡ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ إِلَّا ٱلنَّارُۖ وَحَبِطَ مَا صَنَعُواْ فِيهَا وَبَٰطِلٞ مَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

‘Ula’ikel-ledhine lejse lehum fil-’ahireti ‘illa en-naru we hebite ma sena’u fiha we batilun ma kanu ja’melune

Të këtillëve në botën tjetër u përket vetëm xhehennemi. Ajo që punuan dhe vepruan ata ka dështuar dhe është asgjësuar.

17

أَفَمَن كَانَ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّهِۦ وَيَتۡلُوهُ شَاهِدٞ مِّنۡهُ وَمِن قَبۡلِهِۦ كِتَٰبُ مُوسَىٰٓ إِمَامٗا وَرَحۡمَةًۚ أُوْلَٰٓئِكَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۚ وَمَن يَكۡفُرۡ بِهِۦ مِنَ ٱلۡأَحۡزَابِ فَٱلنَّارُ مَوۡعِدُهُۥۚ فَلَا تَكُ فِي مِرۡيَةٖ مِّنۡهُۚ إِنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يُؤۡمِنُونَ

‘Efemen kane ‘ala bejjinetin min rabbihi we jetluhu shahidun minhu we min kablihi kitabu musa ‘imamæn we rehmeten ‘ula’ike ju’uminune bihi we men jekfur bihi minel-’ehzabi falnnaru mew’iduhu fela tekun fi mirjetin minhu ‘innehul-hekku min rabbike we lekinne ‘ekthere en-nasi la ju’uminune

A ai që është (i mbështetur) në argument nga Zoti i tij dhe atë e përforcon dëshmia nga Ai, e para tij (Kur'anit) ishte (dëshmitar) libri i Musait (Tevrati) që ishte udhërrëfyes e mëshirë - (është i njëjtë me atë që ka për qëllim vetëm këtë jetë)? Të tillët (që janë në rrugë të drejtë) e besojnë (Kur'anin). E kush prej atyre grupeve e refuzuan atë, vendi i tij është zjarri. E ti (Muhammed) mos ki dyshim në te, ai është e vërtetë nga Zoti yt, në të s'ka dyshim, por shumica e njerëzve nuk e besojnë.

18

وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًاۚ أُوْلَٰٓئِكَ يُعۡرَضُونَ عَلَىٰ رَبِّهِمۡ وَيَقُولُ ٱلۡأَشۡهَٰدُ هَٰٓؤُلَآءِ ٱلَّذِينَ كَذَبُواْ عَلَىٰ رَبِّهِمۡۚ أَلَا لَعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلظَّٰلِمِينَ

We men ‘edhlemu mimmeni eftera ‘ala Ellahi kedhibæn ‘ula’ike ju’redune ‘ala rabbihim we jekulul-’esh/hadu ha’uula’l-ledhine kedhebu ‘ala rabbihim ‘ela la’netu Ellahi ‘ala edh-dhalimine

E kush është më mizor se ai që trillon gënjeshtër për All-llahun? Të tillët paraqiten para Zotit të tyre, e dëshmitarët thonë: "Këta ishin të cilët gënjyen ndaj Zotit të tyre, pra mallkimi i All-llahut qoftë kundër mizorëve!"

19

ٱلَّذِينَ يَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَيَبۡغُونَهَا عِوَجٗا وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ كَٰفِرُونَ

el-Ledhine jesuddune ‘an sebili Ellahi we jebguneha ‘iwexhæn we hum bil-’ahireti hum kafirune

Të cilët pengojnë nga rruga e All-llahut dhe përpiqen atë ta shtrembërojnë, mu ata janë që nuk e besojnë botën tjetër.

20

أُوْلَٰٓئِكَ لَمۡ يَكُونُواْ مُعۡجِزِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا كَانَ لَهُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِنۡ أَوۡلِيَآءَۘ يُضَٰعَفُ لَهُمُ ٱلۡعَذَابُۚ مَا كَانُواْ يَسۡتَطِيعُونَ ٱلسَّمۡعَ وَمَا كَانُواْ يُبۡصِرُونَ

‘Ula’ike lem jekunu mu’xhizine fil-’erdi we ma kane lehum min duni Ellahi min ‘ewlija’e juda’afu lehumul-’adhabu ma kanu jesteti’une es-sem’a we ma kanu jubsirune

Ata nuk ishin të paprekshëm në tokë (prej dënimit të Zotit), dhe ata nuk kishin mbrojtës pos All-llahut. Atyre u shumëfishohet dënimi, sepse ata nuk ishin që mund të dëgjonin dhe as nuk shikonin.

21

أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ

‘Ula’ikel-ledhine hasiru ‘enfusehum we delle ‘anhum ma kanu jefterune

Ata mashtruan vetveten dhe humben prej tyre ata (idhujt) që i patën trilluar.

22

لَا جَرَمَ أَنَّهُمۡ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ هُمُ ٱلۡأَخۡسَرُونَ

La xhereme ‘ennehum fil-’ahireti humul-’ehserune

Është e vërtetë se ata në botën tjetër janë më të humburit.

23

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَأَخۡبَتُوٓاْ إِلَىٰ رَبِّهِمۡ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

‘Innel-ledhine ‘amenu we ‘amilu es-salihati we ‘ehbetu ‘ila rabbihim ‘ula’ike ‘eshabul-xhenneti hum fiha halidune

Ata që besuan dhe bënë vepra të mira dhe u përulën ndaj Zotit të tyre, ata janë banues të xhennetit, në të janë përgjithmonë.

24

۞ مَثَلُ ٱلۡفَرِيقَيۡنِ كَٱلۡأَعۡمَىٰ وَٱلۡأَصَمِّ وَٱلۡبَصِيرِ وَٱلسَّمِيعِۚ هَلۡ يَسۡتَوِيَانِ مَثَلًاۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ

Methelul-ferikajni kal’a’ma wel-’esemmi wel-besiri we es-semi’i hel jestewijani methelæn ‘efela tedhekkerune

Shembulli i gjendjes së këtyre dy grupeve është (i atyre që nuk besuan) si ai i verbëri dhe i shurdhëti dhe (i atyre që besuan) si ai që sheh dhe dëgjon. A janë në pozitë të barabartë? A nuk përkujtoni?!*

Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Idhujtarët i thonin Muhamedit a.s. t’u sjellë ndonjë pasuri të madhe, ose ndonjë engjëll, i cili do të dëshmojë për të, e u tallnin me shpalljen – Kuranin, që i vinte prej Zotit. Për të mos u demoralizuar Muhamedi a.s., Zoti i thotë, që të mos ua vërë veshin thënieve të tyre, të vazhdojë me komunikimin e Kuranit, edhe pse ata do t’i thonë, se ai e ka trilluar vetë dhe se ai nuk është fjalë e Zotit. Nëse është trillim i Muhamedit a.s., le të trillojnë edhe ata diçka të ngjashme, e nëse nuk mundin, le të dorëzohen. Kush ka si qëllim vetëm përjetimet e kësaj bote mund t’i plotësohet dëshira, nëse kjo është edhe dëshirë e Allahut, por jo domosdo. Pak më qartë rreth kësaj çështjeje flet ajeti 118 i kaptinës Israë, e edhe ajeti 20 i kaptinës Shura. Një njeriu të tillë nuk i mbetet asgjë, pos zjarrit në botën tjetër. Rrugën e ndritshme të mbështetur në argumentet e Allahut, e vërteton edhe Kurani, edhe Xhibrili, edhe librat e mëparshëm, siç është Tevrati i Musait, pra të mos brengosin as ty, as besimtarët shpifjet e atyre, që nuk janë besimtarë. Ata janë zullumqarë të vërtetë. Për zullumin e tyre Ditën e Gjykimit para Zotit do të dëshmojnë pejgamberët, njerëzit dhe melaiket. Ata menduan, se do t’i shpëtojnë dënimit, por iu doli e kundërta, sepse dënimi i tyre do të jetë i shumëfishtë, sepse ata as nuk e dëgjuan me vemendje Kuranin, as nuk i vërejtën seriozisht faktet konkrete. Është edhe më keq për ata, sepse veprat e tyre janë pa kurrfarë vlere. njëjtë si Muhamedin, që t'u thotë): "Unë ju tërheq vërejtjen haptazi,
25

وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦٓ إِنِّي لَكُمۡ نَذِيرٞ مُّبِينٌ

We lekad ‘erselna nuhæn ‘ila kawmihi ‘inni lekum nedhirun mubinun

Ne e patëm dërguar edhe Nuhun te populli i vet (me porosi të njëjtë si Muhammedin që t'u thotë): "Unë ju tërheq vërejtjen haptazi".

26

أَن لَّا تَعۡبُدُوٓاْ إِلَّا ٱللَّهَۖ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُمۡ عَذَابَ يَوۡمٍ أَلِيمٖ

‘En la ta’budu ‘illallahe ‘inni ‘ehafu ‘alejkum ‘adhabe jewmin ‘elimin

"Që të mos adhuroni tjetërkë pos All-llahut, sepse unë kam frikë për dënimin tuaj në Ditën e pikëllueshme".

27

فَقَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ مَا نَرَىٰكَ إِلَّا بَشَرٗا مِّثۡلَنَا وَمَا نَرَىٰكَ ٱتَّبَعَكَ إِلَّا ٱلَّذِينَ هُمۡ أَرَاذِلُنَا بَادِيَ ٱلرَّأۡيِ وَمَا نَرَىٰ لَكُمۡ عَلَيۡنَا مِن فَضۡلِۭ بَلۡ نَظُنُّكُمۡ كَٰذِبِينَ

Fekalel-mele’ul-ledhine keferu min kawmihi ma nerake ‘illa besheræn mithlena we ma nerake ettebe’ake ‘illal-ledhine hum ‘eradhiluna badije er-re’ji we ma nera lekum ‘alejna min fedlin bel nedhunnukum kadhibine

Paria që nuk besoi nga populli i tij tha: "Ne nuk të shohim ndryshe vetëm si njeri, sikurse edhe ne, ne nuk po shohim se të pasoi kush, përveç atyre që janë më të poshtërit e më mendjelehtit nga mesi ynë dhe ne nuk shohim se ju keni ndonjë vlerë mbi ne, përkundrazi, ne ju konsiderojmë gënjeshtarë!"

28

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَءَاتَىٰنِي رَحۡمَةٗ مِّنۡ عِندِهِۦ فَعُمِّيَتۡ عَلَيۡكُمۡ أَنُلۡزِمُكُمُوهَا وَأَنتُمۡ لَهَا كَٰرِهُونَ

Kale ja kawmi ‘ere’ejtum ‘in kuntu ‘ala bejjinetin min rabbi we ‘atani rehmeten min ‘indihi fa’ummijet ‘alejkum ‘enulzimukumuha we ‘entum leha karihune

(Nuhu) Tha: "O populli im, më thuani nëse unë jam i mbështetur në argument të qartë nga Zoti im dhe Ai më dha mëshirë nga ana e Tij, e juve u janë fshehur ato (argumentet ngase jeni dhëmë pas kësaj jete), a mos do t'ju detyrojmë për to (pranimin e tyre), kur ju jeni urrejtës të tyre!"