عَبَسَ وَتَوَلَّىٰٓ
Ai vrenjti (fytyrën) dhe u kthye.
80. Abese
سورة عبس 42 ajetePërkthimi Sherif Ahmeti
Texhvid
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ
أَن جَآءَهُ ٱلۡأَعۡمَىٰ
Ngase atij i erdhi i verbëri.
وَمَا يُدۡرِيكَ لَعَلَّهُۥ يَزَّكَّىٰٓ
E ku mund ta dish ti, ndoshta ai do të pastrohet.
أَوۡ يَذَّكَّرُ فَتَنفَعَهُ ٱلذِّكۡرَىٰٓ
Apo do të këshillohet dhe këshilla do t'i bëjë dobi!
أَمَّا مَنِ ٱسۡتَغۡنَىٰ
E ai që nuk ndien nevojë (për Zotin) pse ka pasuri,
فَأَنتَ لَهُۥ تَصَدَّىٰ
Ti atij i vë veshin (i drejtohesh)!
وَمَا عَلَيۡكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ
Po ti nuk ke përgjegjësi, pse ai nuk pastrohet.
وَأَمَّا مَن جَآءَكَ يَسۡعَىٰ
Ndërsa ai që nxiton dhe vjen te ti,
وَهُوَ يَخۡشَىٰ
Dhe meqë ai frikësohet,
فَأَنتَ عَنۡهُ تَلَهَّىٰ
E ti nuk e zë asgjë (dhe nuk ia vë veshin fjalës së tij),
كـَلَّآ إِنَّهَا تَذۡكِرَةٞ
Jo ashtu! Në të vërtetë këto janë këshilla.
فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ
Kush do të merrë mësim nga kjo (nga Kur'ani).
فِي صُحُفٖ مُّكَرَّمَةٖ
Është këshillë në fletë të çmueshme.
مَّرۡفُوعَةٖ مُّطَهَّرَةِۭ
Me vlerë të lartë e të ruajtur.
بِأَيۡدِي سَفَرَةٖ
Në duar të udhëtuesve (engjëjve udhëtues mes All-llahut e njerëzve).
كِرَامِۭ بَرَرَةٖ
Të nderuar e të ruajtur.*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Pejgamberi a.s. kishte qenë i angazhuar në një moment me parinë idhujtare kurejshite, me Shejben, Utben, Velidin, Ummejen etj. Me ta ishte edhe Abasi. Ai i thërriste ta besojnë Fenë Islame dhe mendonte, se nëse ata e pranojnë do të shpëtonin nga vuajtjet. Ata muslimanë që ishin të dobët do të trimëroheshin e ta përqafonin Fenë Islame, edhe ata që ishin për Fenë Islame, por nuk kishin guxim ta shprehnin. Në atë moment vjen Abdullah ibni Ummi Mektumi, djali i dajës së Hadixhes, që ishte i verbër dhe i drejtohet Pejgamberit ta mësojë nga Kurani i shpallur prej Zotit. Atë fjalë ia përsëriste sa herë Pejgamberit a.s., duke mos ditur se Pejgamberi ishte në bisedë me parinë idhujtare. Ai xhest i Abdullahut nuk i pëlqeu Pejgamberit, prandaj nuk ia vë veshin sa duhet, dhe vazhdon përpjekjet e veta me ata në të cilët kishte shpresë se do të vinin në fenë e drejtë. Shpallet kjo pjesë e kësaj sure dhe Pejgamberit i jepet këshillë, që të mos e mundojë veten me ata që janë të pasur dhe e ndiejnë veten se s’kanë nevojë për besim dhe për Zotin, pse ajo nuk është përgjegjësi jotja, por punë e Zotit - se kush do të besojë e kush jo. Ndërsa atë që ka besuar ta këshillojë dhe ta mësojë, pse ai duke qenë i verbër, dhe duke pasur frikë Allahun, ose duke pasur frikë nga armiqtë, e ndoshta duke u frikësuar, se do të rrëzohet, ngaqë nuk sheh, ka ardhur të kërkojë ta mësosh. Kurani është mësim, këshillë, i shënuar në një libër të çmueshëm të Allahut, me vlerë të lartë, i mbrojtur nga duart e ndryra, është në duar të engjëjve, të pejgamberëve të ndershëm e besnikë, në duar të dijetarëve të ndershëm islam deri në Ditën e Kijametit.
قُتِلَ ٱلۡإِنسَٰنُ مَآ أَكۡفَرَهُۥ
Qoftë mallkuar njeriu, sa mohues i fortë është ai!
مِنۡ أَيِّ شَيۡءٍ خَلَقَهُۥ
Po prej çkafi e krijoi Ai atë?
مِن نُّطۡفَةٍ خَلَقَهُۥ فَقَدَّرَهُۥ
Atë e krijoi prej një pike uji dhe e përgatiti.
ثُمَّ ٱلسَّبِيلَ يَسَّرَهُۥ
Pastaj atij ia lehtësoi rrugën.
ثُمَّ أَمَاتَهُۥ فَأَقۡبَرَهُۥ
Mandej atë e bëri të vdesë dhe atij i bëri varr (të varroset).
ثُمَّ إِذَا شَآءَ أَنشَرَهُۥ
Pastaj kur të dojë Ai e ringjallë atë.
كـَلَّا لَمَّا يَقۡضِ مَآ أَمَرَهُۥ
Jo! Ai nuk zbatoi atë që urdhëroi Ai.
فَلۡيَنظُرِ ٱلۡإِنسَٰنُ إِلَىٰ طَعَامِهِۦٓ
Njeriu le të shikoje ushqimin e vet.
أَنَّا صَبَبۡنَا ٱلۡمَآءَ صَبّٗا
Ne lëshuam shi të mjaftueshëm.
ثُمَّ شَقَقۡنَا ٱلۡأَرۡضَ شَقّٗا
Pastaj e çamë tokën sipas nevojës së bimës,
فَأَنۢبَتۡنَا فِيهَا حَبّٗا
Dhe bëmë që në të të mbijnë drithëra
وَعِنَبٗا وَقَضۡبٗا
Edhe rrush e perime,
وَزَيۡتُونٗا وَنَخۡلٗا
Edhe ullinj e hurma,
وَحَدَآئِقَ غُلۡبٗا
Edhe kopshte të dendura,
وَفَٰكِهَةٗ وَأَبّٗا
Dhe pemë e kullosa.
مَّتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ
Si mjete gjallërimi për ju dhe për bagëtinë tuaj.
فَإِذَا جَآءَتِ ٱلصَّآخَّةُ
E kur të vijë ushtima (krisma e kijametit);
يَوۡمَ يَفِرُّ ٱلۡمَرۡءُ مِنۡ أَخِيهِ
Atë ditë njeriu ikën prej vëllait të vet,
وَأُمِّهِۦ وَأَبِيهِ
Prej nënës dhe prej babait të vet,
وَصَٰحِبَتِهِۦ وَبَنِيهِ
Prej gruas dhe prej fëmijëve të vet.
لِكُلِّ ٱمۡرِيٕٖ مِّنۡهُمۡ يَوۡمَئِذٖ شَأۡنٞ يُغۡنِيهِ
Atë ditë secilit njeri i mjafton çështja e vet.
وُجُوهٞ يَوۡمَئِذٖ مُّسۡفِرَةٞ
Atë ditë do të ketë fytyra të shndritura,
ضَاحِكَةٞ مُّسۡتَبۡشِرَةٞ
Të buzëqeshura e të gëzuara.
وَوُجُوهٞ يَوۡمَئِذٍ عَلَيۡهَا غَبَرَةٞ
Atë ditë do të ketë edhe fytyra të pluhëruara,
تَرۡهَقُهَا قَتَرَةٌ
Që i ka mbuluar errësira e zezë,
أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡكَفَرَةُ ٱلۡفَجَرَةُ
E të tillët janë ata mohuesit, mëkatarët.
