Elif, Lam, Ra. (ky është) Libër; Ne ta shpallëm ty që me urdhrin e Zotit t'i nxjerrish njerëzit prej errësirave në dritë; (t'i nxjerrish prej errësirës) në rrugë të Fuqiplotit, të Falënderuarit.
el-Ledhine jestehibbunel-hejæte ed-dunja ‘alel-’ahireti we jesuddune ‘an sebili Ellahi we jebguneha ‘iwexhæn ‘ula’ike fi delalin ba’idin
Ata që i japin përparësi jetës së kësaj bote ndaj botës tjetër, pengojnë nga rruga e All-llahut dhe kërkojnë shtrembërimin e saj. Të tillët qartas janë në humbje.
We ma ‘erselna min resulin ‘illa bilisani kawmihi lijubejjine lehum fejudillu Ellahu men jesha’u we jehdi men jesha’u we huwel-’azizul-hekimu
Ne asnjë nga të dërguarit nuk e dërguam ndryshe vetëm në gjuhën e popullit të vet, ashtu që ai t'u shpjegojë atyre (në atë gjuhë). E All-llahu e lë të humbur atë që do, dhe e udhëzon në rrugë të drejtë atë që do. Ai është i fuqishmi, i urti.
We lekad ‘erselna musa bi’ajatina ‘en ‘ehrixh kawmeke mine edh-dhulumati ‘ila en-nuri we dhekkirhum bi’ejjami Ellahi ‘inne fi dhalike le’ajatin likulli sebbarin shekurin
Ne e patëm dërguar Musain me argumentet tona (dhe i thamë): "Nxirre popullin tënd prej errësirave në dritë dhe përkujtoju atyre të mirat e All-llahut (që u dhuroi), se vërtet në ato (përkujtime) ka argumente për secilin që është shumë i durueshëm dhe shumë falënderues.
We ‘idh kale musa likawmihi edhkuru ni’metel-lahi ‘alejkum ‘idh ‘enxhakum min ‘ali fir’awne jesumunekum su’el-’adhabi we judhebbihune ‘ebna’ekum we jestehjune nisa’ekum we fi dhalikum bela’un min rabbikum ‘adhimun
(përkujto) Kur Musai i tha popullit të vet: "Përkujtojeni dhuntinë e All-llahut ndaj jush, kur ju shpëtoi prej rrethit të faraonit që ju shijonit dënimin më të shëmtuar, ju mbytnin bijtë tuaj, e i linin gratë tuaja të jetojnë. Në ato kishit sprovë të madhe nga Zoti juaj".
We kale musa ‘in tekfuru ‘entum we men fil-’erdi xhemi’æn fe’innall-llahe leganijun hemidun
E Musai tha: "Nëse ju, dhe të gjithë ata që janë në tokë mohoni, All-llahu është i panevojshëm (për falënderim), i lavdishëm (vetvetiu)".*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Kurani nuk është shpikje e Muhamedit, por shpallje nga Zoti, që me ndihmën e Tij t’i largojë njerëzit prej rrugës së gabuar, e t’i shpie në rrugën e drejtë, në rrugën e besimit, në rrugën e ndritshme të Allahut. Të mjerë janë ata, të cilët nuk pranuan rrugën e Zotit, u përpoqën që edhe të tjerët t’i pengojnë, u përpoqën t’ia përshtatin epsheve të tyre fenë e shpallur prej Zotit, duke mos i dhënë rëndësi jetës së ardhshme, e cila është përgjithmonë, por e çmuan dhe e vlerësuan më shumë këtë jetë. Zoti çdo populli i dërgoi pejgamber, që fliste gjuhën e atij populli, që ta kuptojnë më mirë qëllimin e shpalljes. Megjithatë pejgamberët kishin për detyrë vetëm komunikimin
‘Elem je’tikum nebe’ul-ledhine min kablikum kawmi nuhin we ‘adin we themude wel-ledhine min ba’dihim la ja’lemuhum ‘illallahu xha’et/hum rusuluhum bil-bejjinati fereddu ‘ejdijehum fi ‘efwahihim we kalu ‘inna keferna bima ‘ursiltum bihi we ‘inna lefi shekkin mimma ted’unena ‘ilejhi muribin
A nuk jeni të njoftuar me lajmin (ndodhinë) e atyre që ishin para jush, si populli i Nuhut, i Adit, i Themudit e edhe i atyre që erdhën pas tyre, që nuk di kush për ta pos All-llahut. Atyre u patën ardhur të dërguarit e vet me argumente, ata i venin duart e tyre (në shenjë talljeje) në gojët e veta dhe thonin: "Ne e mohojmë atë me çka jeni të dërguar dhe ne dyshojmë shumë në atë që ju na thërrisni".
Të dërguarit e tyre u thanë: "A mos keni dyshim në All-llahun, Krijuesin e qiejve e të tokës? Ai ju thërret (në besim) për t'ju falur mëkatet dhe për t'ju vazhduar (jetën) deri në një afat të caktuar!" Ata thanë: "Ju nuk jeni tjetër pos njerëz siç jemi edhe ne, ju dëshironi të na pengoni nga ajo që adhuronin prindërit tanë, pra na sillni ndonjë argument të qartë!
Kalet lehum rusuluhum ‘in nehnu ‘illa besherun mithlukum we lekinnall-llahe jemunnu ‘ala men jesha’u min ‘ibadihi we ma kane lena ‘en ne’tijekum bisultanin ‘illa bi’idhni Ellahi we ‘ala Ellahi feljetewekkelil-mu’uminune
Të dërguarit e tyre ju thanë: "Ne nuk jemi tjetër vetëm se njerëz si edhe ju, por All-llahu i jep dhuratë kujt të dojë nga robtë e vet. Ne nuk na takon t'ju sjellim ndonjë argument, vetëm me dëshirën e All-llahut, pra besimtarët le t'i mbështeten vetëm All-llahut".
We ma lena ‘ella netewekkele ‘ala Ellahi we kad hedana subulena we lenesbirenne ‘ala ma ‘adhejtumuna we ‘ala Ellahi feljetewekkelil-mutewekkilune
E përsë të mos i mbështetemi All-llahut derisa Ai na udhëzoi në rrugën tonë (të drejtë). Për Zotin, ne gjithsesi do të durojmë e do t'i përballojmë mundimet që na bëni, e vetëm All-llahut le t'i mbështeten vazhdimisht ata që gjithnjë iu mbështeten.
We kalel-ledhine keferu lirusulihim lenuhrixhennekum min ‘erdina ‘ew leta’udunne fi milletina fe’ewha ‘ilejhim rebbuhum lenuhlikenne edh-dhalimine
Ata që mohuan të dërguarit e vet thanë: "Për Zotin, ne do t'ju dëbojmë nga vendi ynë, ose ju domosdo do të ktheheni në fenë tonë!" E atyre (të dërguarve) Zoti u shpalli: "Ne gjithqysh do t'i shkatërrojmë zullumqarët".
Jetexherra’uhu we la jekadu jusiguhu we je’tihil-mewtu min kulli mekanin we ma huwe bimejjitin we min wera’ihi ‘adhabun galidhun
Përpiqet ta përbijë, po jo nuk mund ta gëlltisë atë, atij i vjen vdekja nga të gjitha anët (sipas shenjave shkatërruese), po ai nuk vdes (e të shpëtojë prej vuajtjeve), atë e pret dënim shumë i rëndë.
Methelul-ledhine keferu birebbihim ‘a’maluhum keremadin eshteddet bihi er-rihu fi jewmin ‘asifin la jekdirune mimma kesebu ‘ala shej’in dhalike huwe ed-delalul-ba’idu
Shembulli i veprave të atyre që nuk besuan është si hiri, të cilin me puhi e shkapërderdh era në ndonjë ditë të stuhishme, e ata nuk mund të realizojnë asgjë nga veprat që kanë bërë, e ky është ai dështimi i madh.
We berezu lillahi xhemi’æn fekale ed-du’afa’u lilledhine estekberu ‘inna kunna lekum teba’æn fehel ‘entum mugnune ‘anna min ‘adhabi Ellahi min shej’in kalu lew hedanallahu lehedejnakum sewa’un ‘alejna ‘exhezi’na ‘em seberna ma lena min mehisin
E të gjithë (njerëzit) sheshas i paraqiten All-llahut. Ata të dobëtit (masa e nënshtruar) i thonë parisë (udhëheqëse): "Ne ishim pasuesit tuaj, andaj a mund të na lehtësoni diç nga dënimi i All-llahut?". Ata (paria) thonë: "Sukur të na kishte udhëzuar All-llahu, ne do t'ju udhëzonim juve. Për ne tash është njësoj, u pikëlluam thellë ose duruam, për ne nuk ka ikje (shpëtim)".
We kale esh-shejtanu lemma kudijel-’emru ‘innall-llahe we’adekum wa’del-hekki we we’adtukum fe’ehleftukum we ma kane li ‘alejkum min sultanin ‘illa ‘en de’awtukum fastexhebtum li fela telumuni we lumu ‘enfusekum ma ‘ena bimusrihikum we ma ‘entum bimusrihije ‘inni kefertu bima ‘eshrektumuni min kablu ‘inne edh-dhalimine lehum ‘adhabun ‘elimun
E pasi të kryhet çështja (të hyjnë ata të xhennetit dhe të xhehennemit në të, xhehennemlinjve) djalli (u mban ligjëratën e shëmtuar), dhe u thotë: "Vërtet, All-llahu ju pat premtuar premtim të vërtetë, e unë ju pata premtuar dhe, qe, nuk e zbatova premtimin ndaj jush. Po unë nuk pata kurrfarë pushteti ndaj jush (që t'ju detyroj), përpos që ju thirra (në rrugë të gabuar), e ju m'u përgjigjët; atëherë pra mos më qortoni mua, po qortojeni veten. Unë nuk mund t'ju shpëtoj juve, e as ju nuk mund të më shpëtoni mua. Unë mohoj shoqërimin tuaj që ma bëtë mua më parë (më adhuruat në vend të Zotit)". S'ka dyshim, jobesimtarët kanë dënim të dhembshëm.
We ‘udhilel-ledhine ‘amenu we ‘amilu es-salihati xhennatin texhri min tehtihal-’enharu halidine fiha bi’idhni rabbihim tehijetuhum fiha selamun
E ata, të cilët besuan dhe bënë vepra të mira, me urdhrin e Zotit të tyre u vendosën në xhennete, nën pallatet e të cilëve rrjedhin lumenj, ku do të jenë përgjithmonë. Përshëndetja e tyre në të është "Selam" - paqe.
Juthebbitu Ellahul-ledhine ‘amenu bil-kawli eth-thabiti fil-hejæti ed-dunja we fil-’ahireti we judillu Ellahu edh-dhalimine we jef’alu Ellahu ma jesha’u
All-llahu i forcon ata që besuan në fjalën e fortë (të mirë) në jetën e kësaj bote edhe në botën tjetër, ndërsa mizorët All-llahu i bën të humbur. All-llahu punon çka të dojë.
We xhe’alu lillahi ‘endadæn lijudillu ‘an sebilihi kul temetta’u fe’inne mesirekum ‘ila en-nari
Ata i bënin (krahasonin) shokë All-llahut për t'i shmangur (njerëzit) nga rruga e Tij. Thuaj: "Shfrytëzoni përjetimet, se e ardhmja e juaj është te zjarri!"
Kul li’ibadijel-ledhine ‘amenu jukimu es-selæte we junfiku mimma rezeknahum sirræn we ‘alanijeten min kabli ‘en je’tije jewmun la bej’un fihi we la hilalun
Robërve të Mi, të cilët besuan thuaju: "Ta falin rregullisht namazin dhe me atë që i furnizuam ata, të japin fshehtas e haptas, para se të vijë një ditë që në te nuk ka as kompensim as miqësi".
Ellahul-ledhi haleka es-semawati wel-’erde we ‘enzele mine es-sema’i ma’en fe’ehrexhe bihi mine eth-themerati rizkæn lekum we sehhare lekumul-fulke litexhrije fil-behri bi’emrihi we sehhare lekumul-’enhare
All-llahu është Ai që i krijoi qiejt dhe tokën, dhe Ai lëshoi prej së larti ujë (shi), e me të nxjerr fruta si ushqim për ju, dhe për të mirën tuaj u vuri në shërbim anijet, të lundrojnë nëpër det me urdhrin e Tij, e në shërbimin tuaj i vuri edhe lumenjtë.
We ‘atakum min kulli ma se’eltumuhu we ‘in ta’uddu ni’metel-lahi la tuhsuha ‘innel-’insane ledhelumun keffarun
Dhe Ai ju dha gjithatë që e kërkuat (që kërkoi nevoja juaj) dhe, edhe në qoftë se përpiqeni t'i numëroni të mirat e All-llahut, nuk do të mund të arrini t'i përkufizoni (në numër). Vërtet, njeriu është i padrejtë dhe shumë përbuzës.*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Pas rrëfimit për gjendjen e atyre të dënuarve me xhehenem dhe të shpërblyerve me xhenet, Zoti xh. sh. sjell shembull konkret për atë që beson dhe atë që nuk beson. Fjala e mirë është: La ilahe il-lAllah, sipas shumicës së komentatorëve, e sipas disa të tjerëve është çdo fjalë e mirë si: hamd, tesbih, istigfar, tevbe dhe këshillim për rrugën e drejtë. Fjala e mirë, në të vërtetë, personi i fjalës së mirë është si pema që kurrë nuk i ndërpren frutat, që është e qëndrueshme, e fortë, nuk luhatet e nuk shkulet nga rrënja. Ashtu duhet të jetë besimtari, gjithnjë i dobishëm, i vendosur. E ai që është i dobët i përngjan pemës me rrënjë të dobëta, që shkulet lehtë dhe vyshket. Në ajetin 27 thuhet: Allahu forcon...,- fjala është se besimtari gjatë tërë jetës vazhdimisht është i vendosur në besimin e tij të drejtë, e me fjalën: Ahiret është qëllimi i forcimit me fjalën e drejtë, me shehadet në varr. Të këtij mendimi janë xhumhuri i mufesirinëve e të mbështetur në hadithin e Pejgamberit, të cilin e shënoi Buhariu, Muslimi etj., sipas të cilit Pejgamberi a.s. ka thënë:”Kur pyetet muslimani në varr dëshmon: La ilahe il lAllah Muhammedun resulullah”. Varri është marrë si rregull i përgjithshëm, sepse shumica e njerëzve varrosen, për ndryshe çdo njeri merret në pyetje pas vdekjes, pa marrë parasysh se është varrosur apo jo. Allahu i lë të humbur vetëm zullumqarët, pse zullumqarët janë ata që çdo punë, sjellje, ide, e vejnë kundër qëllimit të saj të drejtë, pra të mirën e shndërrojnë në të keqe. Në këto ajete të fundit Allahu hap faqet e librit të ekzistencës, në të cilat mund të lexohen begatitë që i krijoi Ai për të mirën e njerëzve, siç janë qielli e toka, shiu si burim jete, dielli me anën e të cilit i dallojmë stinët e vitit, hëna sipas së cilës numërojmë vitet, natën për pushim e ditën për veprim etj. Begatitë e Zotit nuk mund të numërohen as në përgjithësi, e të mos flasim për detajet e tyre, po megjithëkëtë njeriu fatzi nuk do t’i lexojë këto faqe dhe mbetet në errësirë dhe e dëmton veten deri në kulminacion.
Rebbi ‘innehunne ‘edlelne kethiræn mine en-nasi femen tebi’ani fe’innehu minni we men ‘asani fe’inneke gafurun Rehimun
Zoti im! Ata vërtet i shmangin (nga rruga e drejtë) shumë njerëz. E kush më respekton mua, ai është i imi (në fe), e kush më kundërshton mua, atëherë Ti je që fal dhe që mëshiron.
Zoti ynë! Unë një pjesë të familjes sime e vendosa në një luginë, ku nuk ka bimë, e pranë shtëpisë Tënde të shenjtë. Zoti ynë (i vendosa aty) që ta falin namazin, pra bën që zemrat e disa njerëzve të mallëngjehen për ata, dhe, për të falënderuar me mirënjohje, furnizoi ata me fruta.
Rebbena egfir li we liwalidejje we lilmu’uminine jewme jekumul-hisabu
Zoti ynë! Më fal (gabimet) mua edhe prindërve të mi, fali edhe të gjithë besimtarët ditën kur jepet llogaria.*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Pasi përmendi Zoti xh. sh. nimetet e panumërta që ua dhuroi njerëzve, e përmend edhe këtë të mirë që ua dha kurejshitëve, që i bëri banorë të Mekës e pranë Qabes, por ata nuk ia ditën të mirën. Ndoshta këtë rrëfim për Ibrahimin e përmendi si shembull të pemës së mirë që u përmend më parë. Edhe në kaptinën Bekare është cekur lutja e Ibrahimit për qytetin Mekë, por atëherë ende nuk ishte vendbanim, pra lutja ishte: bëje qytet sigurie, e këtu në këtë kaptinë bëhet lutja pasi ishte themeluar si qytet, pra lutja është bërë qytet sigurie të banorëve të tij. Ibrahimi nuk shpreh mllef kundër atyre që nuk pasojnë rrugën e tij, por lavdëron Zotin që fal shumë dhe është mëshirues. Lugina në të cilën e lë djalin e tij Ismailin dhe bashkëshorten Haxhere ishte vendi ku është Meka. E kur thotë pranë shtëpisë Sate të shenjtë, kjo duhet kuptuar se ka ekzistuar aty më parë shtëpi, ose aty do të ekzistojnë më vonë. Ibrahimi lutet për veten, për prindërit dhe për të gjithë besimtarët.
We la tehsebennel-lahe gafilæn ‘amma ja’melu edh-dhalimune ‘innema ju’uehhiruhum lijewmin teshhasu fihil-’ebsaru
E ti kurrsesi mos e mendo All-llahun si të pakujdesshëm ndaj asaj që veprojnë zullumqarët; Ai vetëm është duke i lënë ata përderisa një ditë në të cilën sytë shtangen (mbesin të hapur).
We ‘endhiri en-nase jewme je’tihimul-’adhabu fejekulul-ledhine dhelemu rebbena ‘ehhirna ‘ila ‘exhelin karibin nuxhib da’weteke we nettebi’i er-rusule ‘ewelem tekunu ‘eksemtum min kablu ma lekum min zewalin
Dhe ti tërhiqju vërejtjen njerëzve për ditën kur atyre do t'u vijë dënimi, e ata që ishin mizorë thonë: "Zoti ynë! Na jep afat për një kohë të shkurtër t'i përgjigjemi thirrjes Tënde (për besim) dhe t'i pasojmë të dërguarit!" A nuk u betuat ju më parë se për ju nuk ka lëkundje (prej Dunjasë në botën tjetër)?
We sekentum fi mesakinil-ledhine dhelemu ‘enfusehum we tebejjene lekum kejfe fe’alna bihim we derebna lekumul-’emthale
Dhe ju u vendosët në vendbanimet e atyre që e dëmtuan vetveten (e Ne i shkatërruam) dhe e kishit të qartë se si vepruam Ne me ta, dhe ju sollëm shembuj edhe juve.
Jewme tubeddelul-’erdu gajrel-’erdi we es-semawatu we berezu lillahil-wahidil-kahhari
(ndëshkon kundërshtarët) Ditën kur toka ndryshohet në tjetër tokë, e edhe qiejt (në tjerë qiej), e ata (njerëzit) të gjithë dalin sheshazi para All-llahut, Një, Mbizotërues.
Hadha belagun lilnnasi we lijundheru bihi we lija’lemu ‘ennema huwe ‘ilehun wahidun we lijedhdhekkere ‘ulul-’elbabi
Ky (Kur'ani) është kumtesë për njerëzit, që me të të këshillohen dhe të dinë se Ai është vetëm një Zot, dhe që t'i këshillojë ata që kanë mend.*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Zoti xh. sh. i thotë Muhamedit a.s.: mos mendo se Zoti është i kënaqur me punën që bëjnë mëkatarët, e as që i ka harruar ata, por është duke i lënë deri në atë ditë, kur të dalin para Zotit e nga frika do t’ju shtangen sytë, do t’u mbetet kryet lart, duke shikuar se çfarë po i gjen, saqë nuk lëvizin qerpikët e syve për të shikuar diçka tjetër, e zemrat e tyre do të jenë të pikëlluara. Mëkatarët do të kërkojnë t’u jepet afat e të besojnë, po ata që betoheshin sa ishin në dynja, se nuk kanë për t’u ringjallur, edhe pse ishin mu në ato vende banorët e të cilëve ishin zhdukur nga ndëshkimet si mëkatarë. Megithatë ata bënin lloj-lloj dredhish, u përpoqën ta vrisnin Muhamedin a.s., por plani i Zotit i asgjësoi dredhitë e tyre. Toka në të cilën jemi tashti dhe qiejt do të shndërrohen në tokë e qiej të tjerë. Çfarë do të jetë ajo e di vetëm Zoti. Sipas një hadithi të shënuar në Sahihajnët: Do të jetë tokë e bardhë e shkëlqyer si argjendi, tokë në të cilën nuk është bërë mëkat, as nuk është derdhur gjak... Kurani është shpallur për të mirën e njerëzve, për të kuptuar se nuk ka Zot tjetër pos Allahut një dhe për t’u udhëzuar e gjetur rrugën e drejtë që është shpëtim për ta, por vetëm për ata që e angazhojnë sinqerisht mendjen e tyre. Me ndihmën e Zotit, përfundoi përkthimi dhe komentimi i kaptinës Ibrahim.
Shpërndaj
—
0:00
Shtoje në ekranin kryesorShtyp Shpërndaj dhe pastaj «Shto në ekranin kryesor».Hap menynë ⋮ të shfletuesit dhe zgjidh «Shto në ekranin kryesor».
Shtoje në ekranin kryesor
Shtyp butonin Shpërndaj në shiritin e Safarit, poshtë në ekran: katrori me shigjetë lart.
Rrëshqit listën poshtë dhe zgjidh «Shto në ekranin kryesor», pastaj «Shto».
Faqja hapet pastaj si aplikacion, pa shiritin e shfletuesit.