عَبَسَ وَتَوَلَّىٰٓ
‘Abese we tewella
Ai vrenjti (fytyrën) dhe u kthye.
80. Abese
سورة عبس 42 ajete
Hape si Mus'haf
Opsionet
Përkthimi Sherif Ahmeti
Përkthimi i dytë asnjë
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ
أَن جَآءَهُ ٱلۡأَعۡمَىٰ
‘En xha’ehul-’a’ma
Ngase atij i erdhi i verbëri.
وَمَا يُدۡرِيكَ لَعَلَّهُۥ يَزَّكَّىٰٓ
We ma judrike le’allehu jezzekka
E ku mund ta dish ti, ndoshta ai do të pastrohet.
أَوۡ يَذَّكَّرُ فَتَنفَعَهُ ٱلذِّكۡرَىٰٓ
‘Ew jedhdhekkeru fetenfe’ahu edh-dhikra
Apo do të këshillohet dhe këshilla do t'i bëjë dobi!
أَمَّا مَنِ ٱسۡتَغۡنَىٰ
‘Emma meni estegna
E ai që nuk ndien nevojë (për Zotin) pse ka pasuri,
فَأَنتَ لَهُۥ تَصَدَّىٰ
Fe’ente lehu tesedda
Ti atij i vë veshin (i drejtohesh)!
وَمَا عَلَيۡكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ
We ma ‘alejke ‘ella jezzekka
Po ti nuk ke përgjegjësi, pse ai nuk pastrohet.
وَأَمَّا مَن جَآءَكَ يَسۡعَىٰ
We ‘emma men xha’eke jes’a
Ndërsa ai që nxiton dhe vjen te ti,
وَهُوَ يَخۡشَىٰ
We huwe jehsha
Dhe meqë ai frikësohet,
فَأَنتَ عَنۡهُ تَلَهَّىٰ
Fe’ente ‘anhu telehha
E ti nuk e zë asgjë (dhe nuk ia vë veshin fjalës së tij),
كـَلَّآ إِنَّهَا تَذۡكِرَةٞ
Kella ‘inneha tedhkiretun
Jo ashtu! Në të vërtetë këto janë këshilla.
فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ
Femen sha’e dhekerehu
Kush do të merrë mësim nga kjo (nga Kur'ani).
فِي صُحُفٖ مُّكَرَّمَةٖ
Fi suhufin mukerremetin
Është këshillë në fletë të çmueshme.
مَّرۡفُوعَةٖ مُّطَهَّرَةِۭ
Merfu’atin mutehheretin
Me vlerë të lartë e të ruajtur.
بِأَيۡدِي سَفَرَةٖ
Bi’ejdi seferetin
Në duar të udhëtuesve (engjëjve udhëtues mes All-llahut e njerëzve).
كِرَامِۭ بَرَرَةٖ
Kiramin bereretin
Të nderuar e të ruajtur.*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Pejgamberi a.s. kishte qenë i angazhuar në një moment me parinë idhujtare kurejshite, me Shejben, Utben, Velidin, Ummejen etj. Me ta ishte edhe Abasi. Ai i thërriste ta besojnë Fenë Islame dhe mendonte, se nëse ata e pranojnë do të shpëtonin nga vuajtjet. Ata muslimanë që ishin të dobët do të trimëroheshin e ta përqafonin Fenë Islame, edhe ata që ishin për Fenë Islame, por nuk kishin guxim ta shprehnin. Në atë moment vjen Abdullah ibni Ummi Mektumi, djali i dajës së Hadixhes, që ishte i verbër dhe i drejtohet Pejgamberit ta mësojë nga Kurani i shpallur prej Zotit. Atë fjalë ia përsëriste sa herë Pejgamberit a.s., duke mos ditur se Pejgamberi ishte në bisedë me parinë idhujtare. Ai xhest i Abdullahut nuk i pëlqeu Pejgamberit, prandaj nuk ia vë veshin sa duhet, dhe vazhdon përpjekjet e veta me ata në të cilët kishte shpresë se do të vinin në fenë e drejtë. Shpallet kjo pjesë e kësaj sure dhe Pejgamberit i jepet këshillë, që të mos e mundojë veten me ata që janë të pasur dhe e ndiejnë veten se s’kanë nevojë për besim dhe për Zotin, pse ajo nuk është përgjegjësi jotja, por punë e Zotit - se kush do të besojë e kush jo. Ndërsa atë që ka besuar ta këshillojë dhe ta mësojë, pse ai duke qenë i verbër, dhe duke pasur frikë Allahun, ose duke pasur frikë nga armiqtë, e ndoshta duke u frikësuar, se do të rrëzohet, ngaqë nuk sheh, ka ardhur të kërkojë ta mësosh. Kurani është mësim, këshillë, i shënuar në një libër të çmueshëm të Allahut, me vlerë të lartë, i mbrojtur nga duart e ndryra, është në duar të engjëjve, të pejgamberëve të ndershëm e besnikë, në duar të dijetarëve të ndershëm islam deri në Ditën e Kijametit.
قُتِلَ ٱلۡإِنسَٰنُ مَآ أَكۡفَرَهُۥ
Kutilel-’insanu ma ‘ekferehu
Qoftë mallkuar njeriu, sa mohues i fortë është ai!
مِنۡ أَيِّ شَيۡءٍ خَلَقَهُۥ
Min ‘ejji shej’in halekahu
Po prej çkafi e krijoi Ai atë?
مِن نُّطۡفَةٍ خَلَقَهُۥ فَقَدَّرَهُۥ
Min nutfetin halekahu fekadderehu
Atë e krijoi prej një pike uji dhe e përgatiti.
ثُمَّ ٱلسَّبِيلَ يَسَّرَهُۥ
Thumme es-sebile jesserehu
Pastaj atij ia lehtësoi rrugën.
ثُمَّ أَمَاتَهُۥ فَأَقۡبَرَهُۥ
Thumme ‘ematehu fe’ekberehu
Mandej atë e bëri të vdesë dhe atij i bëri varr (të varroset).
ثُمَّ إِذَا شَآءَ أَنشَرَهُۥ
Thumme ‘idha sha’e ‘ensherehu
Pastaj kur të dojë Ai e ringjallë atë.
كـَلَّا لَمَّا يَقۡضِ مَآ أَمَرَهُۥ
Kella lemma jekdi ma ‘emerehu
Jo! Ai nuk zbatoi atë që urdhëroi Ai.
فَلۡيَنظُرِ ٱلۡإِنسَٰنُ إِلَىٰ طَعَامِهِۦٓ
Feljendhuril-’insanu ‘ila ta’amihi
Njeriu le të shikoje ushqimin e vet.
أَنَّا صَبَبۡنَا ٱلۡمَآءَ صَبّٗا
‘Enna sebebnal-ma’e sebbæn
Ne lëshuam shi të mjaftueshëm.
ثُمَّ شَقَقۡنَا ٱلۡأَرۡضَ شَقّٗا
Thumme shekaknal-’erde shekkæn
Pastaj e çamë tokën sipas nevojës së bimës,
فَأَنۢبَتۡنَا فِيهَا حَبّٗا
Fe’enbetna fiha hebbæn
Dhe bëmë që në të të mbijnë drithëra
وَعِنَبٗا وَقَضۡبٗا
We ‘inebæn we kadbæn
Edhe rrush e perime,
وَزَيۡتُونٗا وَنَخۡلٗا
We zejtunæn we nehlæn
Edhe ullinj e hurma,
وَحَدَآئِقَ غُلۡبٗا
We heda’ika gulbæn
Edhe kopshte të dendura,
وَفَٰكِهَةٗ وَأَبّٗا
We fakiheten we ‘ebbæn
Dhe pemë e kullosa.
مَّتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ
Meta’æn lekum we li’en’amikum
Si mjete gjallërimi për ju dhe për bagëtinë tuaj.
فَإِذَا جَآءَتِ ٱلصَّآخَّةُ
Fe’idha xha’eti es-sahhatu
E kur të vijë ushtima (krisma e kijametit);
يَوۡمَ يَفِرُّ ٱلۡمَرۡءُ مِنۡ أَخِيهِ
Jewme jefirrul-mer’u min ‘ehihi
Atë ditë njeriu ikën prej vëllait të vet,
وَأُمِّهِۦ وَأَبِيهِ
We ‘ummihi we ‘ebihi
Prej nënës dhe prej babait të vet,
وَصَٰحِبَتِهِۦ وَبَنِيهِ
We sahibetihi we benihi
Prej gruas dhe prej fëmijëve të vet.
لِكُلِّ ٱمۡرِيٕٖ مِّنۡهُمۡ يَوۡمَئِذٖ شَأۡنٞ يُغۡنِيهِ
Likulli emri’in minhum jewme’idhin she’nun jugnihi
Atë ditë secilit njeri i mjafton çështja e vet.
وُجُوهٞ يَوۡمَئِذٖ مُّسۡفِرَةٞ
Wuxhuhun jewme’idhin musfiretun
Atë ditë do të ketë fytyra të shndritura,
ضَاحِكَةٞ مُّسۡتَبۡشِرَةٞ
Dahiketun mustebshiretun
Të buzëqeshura e të gëzuara.
وَوُجُوهٞ يَوۡمَئِذٍ عَلَيۡهَا غَبَرَةٞ
We wuxhuhun jewme’idhin ‘alejha gaberetun
Atë ditë do të ketë edhe fytyra të pluhëruara,
تَرۡهَقُهَا قَتَرَةٌ
Terhekuha kateretun
Që i ka mbuluar errësira e zezë,
أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡكَفَرَةُ ٱلۡفَجَرَةُ
‘Ula’ike humul-keferetul-fexheretu
E të tillët janë ata mohuesit, mëkatarët.
