ٱلرَّحۡمَٰنُ
er-Rehmanu
Rrahmani - (Mëshiruesi - Zoti ynë),
55. Rrahman
سورة الـرحـمـن 78 ajete
Hape si Mus'haf
Opsionet
Përkthimi Sherif Ahmeti
Përkthimi i dytë asnjë
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ
عَلَّمَ ٱلۡقُرۡءَانَ
‘Allemel-kur’ane
Ai ia mësoi Kur'anin
خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ
Halekal-’insane
E krijoi njeriun.
عَلَّمَهُ ٱلۡبَيَانَ
‘Allemehul-bejane
Ia mësoi atij të folurit (të shprehurit, të shqiptuarit).
ٱلشَّمۡسُ وَٱلۡقَمَرُ بِحُسۡبَانٖ
Esh-shemsu wel-kameru bihusbanin
Dielli dhe hëna udhëtojnë sipas një përcaktimi të saktë.
وَٱلنَّجۡمُ وَٱلشَّجَرُ يَسۡجُدَانِ
We en-nexhmu we esh-shexheru jesxhudani
Edhe yjet edhe bimët i bëjnë përulje (dëshirës së Rrahmanit).
وَٱلسَّمَآءَ رَفَعَهَا وَوَضَعَ ٱلۡمِيزَانَ
We es-sema’e refe’aha we wede’al-mizane
Ai e ngriti edhe qiellin dhe Ai vuri drejtësinë.
أَلَّا تَطۡغَوۡاْ فِي ٱلۡمِيزَانِ
‘Ella tetgaw fil-mizani
Që të mos kaloni kufirin në drejtësi.
وَأَقِيمُواْ ٱلۡوَزۡنَ بِٱلۡقِسۡطِ وَلَا تُخۡسِرُواْ ٱلۡمِيزَانَ
We ‘ekimul-wezne bil-kisti we la tuhsirul-mizane
Edhe ju mbani me drejtësi peshojën, e mos lëni mangu në peshojë!
وَٱلۡأَرۡضَ وَضَعَهَا لِلۡأَنَامِ
Wel-’erde wede’aha lil’enami
Ai edhe tokën e bëri të shtrirë për krijesat.
فِيهَا فَٰكِهَةٞ وَٱلنَّخۡلُ ذَاتُ ٱلۡأَكۡمَامِ
Fiha fakihetun we en-nehlu dhatul-’ekmami
Në të ka pemë të llojllojta, ka edhe hurma me shporta të mbështjella.
وَٱلۡحَبُّ ذُو ٱلۡعَصۡفِ وَٱلرَّيۡحَانُ
Wel-hebbu dhul-’asfi we er-rejhanu
Edhe drithi me kashtën e tij edhe bimët aromatike (ose ushqyese).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni (ju o njerëz dhe ju o xhinë)?
خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ مِن صَلۡصَٰلٖ كَٱلۡفَخَّارِ
Halekal-’insane min selsalin kalfehhari
Ai e krijoi njeriun nga balta e terur si (enë balte) e pjekur.
وَخَلَقَ ٱلۡجَآنَّ مِن مَّارِجٖ مِّن نَّارٖ
We halekal-xhanne min marixhin min narin
Dhe Ai krijoi xhinët nga flaka (pa tym) e zjarrit.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën begati të Zotit tuaj e mohoni?
رَبُّ ٱلۡمَشۡرِقَيۡنِ وَرَبُّ ٱلۡمَغۡرِبَيۡنِ
Rebbul-meshrikajni we rebbul-megribejni
Zot i dy lindjeve dhe Zot i dy perëndimeve.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj e mohoni.
مَرَجَ ٱلۡبَحۡرَيۡنِ يَلۡتَقِيَانِ
Merexhel-behrejni jeltekijani
Ai i lejoi dy detet të puqen ndërmjet vete.
بَيۡنَهُمَا بَرۡزَخٞ لَّا يَبۡغِيَانِ
Bejnehuma berzehun la jebgijani
Ndërmjet atyre të dyve është një pengues që ata të dy nuk e kapërcejnë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
يَخۡرُجُ مِنۡهُمَا ٱللُّؤۡلُؤُ وَٱلۡمَرۡجَانُ
Jehruxhu minhumal-lu’ulu’uu wel-merxhanu
Prej atyre të dyve nxirren margaritarë e diamantë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
وَلَهُ ٱلۡجَوَارِ ٱلۡمُنشَـَٔاتُ فِي ٱلۡبَحۡرِ كَٱلۡأَعۡلَٰمِ
We lehul-xhewaril-munshe’atu fil-behri kal’a’lami
Dhe të Atij janë anijet lundruese të ngritura lart si kodra në det.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
كُلُّ مَنۡ عَلَيۡهَا فَانٖ
Kullu men ‘alejha fanin
Çdo gjë që është në të (në tokë) është zhdukur.
وَيَبۡقَىٰ وَجۡهُ رَبِّكَ ذُو ٱلۡجَلَٰلِ وَٱلۡإِكۡرَامِ
We jebka wexhhu rabbike dhul-xhelali wel-’ikrami
E do të mbetet vetëm Zoti yt që është i madhëruar e i nderuar!
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
يَسۡـَٔلُهُۥ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ كُلَّ يَوۡمٍ هُوَ فِي شَأۡنٖ
Jes’eluhu men fi es-semawati wel-’erdi kulle jewmin huwe fi she’nin
(Ai mbetet) Atij i drejtohet me lutje kush është në qiej e në tokë dhe Ai në çdo moment është i angazhuar në çështje të reja (falë mëkate, largon brengosje, jep jetë, jep vdekje, krijon gjendje, zhduk të tjera etj.).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj ju po e mohoni?*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Idhujtarët mekas i thanë Muhamedit a.s.: Ne nuk dimë kush është Rrahmani!- Ndaj u shpall kjo sure e Kuranit në të cilën Zoti iu tha: “Rrahman është Ai që ia dhuroi njeriut më të mirën begati, ia mësoi Kuranin që është nimeti më i madh, është Ai që e krijoi njeriun, është Ai që e aftësoi për shprehje të asaj që ka në shpirt, e mësoi të flasë. Diell e hënë lëvizin sipas asaj, që Ai u ka caktuar, Atë e adhuron çdo gjë në tokë e në qiej, Ai e ngriti qiellin me një përsosmëri, e tokën e shtroi për jetesë të gjallesave, në të cilën krijoi lloje të pemëve, të drithërave, të ushqimit, si për njerëz, si për gjallesat e tjera. E, cilën të mirë prej të mirave të përmendura mund ta mohojnë njerëzit ose xhinët? Ky ajet përmendet tridhjetë e një herë në këtë sure. Tetë herë përmendet pas ajeteve që numërojnë madhështinë e krijesave të Zotit, mjeshtërinë e përsosur të Krijuesit. Shtatë herë përmendet pas ajeteve, që përkujtojnë dënimin e xhehenemit. Tetë herë pas ajeteve, që përshkruajnë dy xhenetet dhe banuesit e tyre, edhe tetë herë të tjera për dy xhenetet, jo si të parët. Për krijimin e njeriut të parë nga balta hasim në katër përshkrime: nga balta e nxirë e me erë të keqe, nga balta që të ngjitet për dore, nga dheu dhe nga balta e terur si të jetë e pjekur, e kjo është etapa e fundit e krijimit të tij. Këto ajete janë: në suret Hixhr, Safat, Ali Imran dhe në këtë që jemi duke komentuar. Rrahmani është Zot i lindjes së diellit e hënës, i ujit të ëmbël e të njelmët, Zot që për çdo moment komandon në gjithçka.
سَنَفۡرُغُ لَكُمۡ أَيُّهَ ٱلثَّقَلَانِ
Senefrugu lekum ‘ejjuha eth-thekalani
Ne do të merremi me (llogarinë për) ju, o ju dy të rëndësishmit (njerëz dhe xhinë).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni ju?
يَٰمَعۡشَرَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِ إِنِ ٱسۡتَطَعۡتُمۡ أَن تَنفُذُواْ مِنۡ أَقۡطَارِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ فَٱنفُذُواْۚ لَا تَنفُذُونَ إِلَّا بِسُلۡطَٰنٖ
Ja ma’sherel-xhinni wel-’insi ‘ini esteta’tum ‘en tenfudhu min ‘ektari es-semawati wel-’erdi fanfudhu la tenfudhune ‘illa bisultanin
O turmë e xhinëve dhe e njerëzve, nëse keni mundësi të dilni përtej kufijve të qiejve e të tokës, depërtoni pra, po nuk mundeni vetëm me ndonjë fuqi të fortë (por ju nuk e keni atë).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
يُرۡسَلُ عَلَيۡكُمَا شُوَاظٞ مِّن نَّارٖ وَنُحَاسٞ فَلَا تَنتَصِرَانِ
Jurselu ‘alejkuma shuwadhun min narin we nuhasun fela tentesirani
Juve dy grumbujve u derdhet përmbi flakë zjarri dhe do t'u derdhet rem i shkrirë e nuk do të keni mundësi të mbroheni.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فَإِذَا ٱنشَقَّتِ ٱلسَّمَآءُ فَكَانَتۡ وَرۡدَةٗ كَٱلدِّهَانِ
Fe’idha enshekkati es-sema’u fekanet werdeten kalddihani
E kur të çahet qielli e bëhet kuq si vaji i shkrirë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فَيَوۡمَئِذٖ لَّا يُسۡـَٔلُ عَن ذَنۢبِهِۦٓ إِنسٞ وَلَا جَآنّٞ
Fejewme’idhin la jus’elu ‘an dhenbihi ‘insun we la xhannun
Atë ditë nuk pyetet për mëkatin e tij, as njeriu as xhini.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
يُعۡرَفُ ٱلۡمُجۡرِمُونَ بِسِيمَٰهُمۡ فَيُؤۡخَذُ بِٱلنَّوَٰصِي وَٱلۡأَقۡدَامِ
Ju’reful-muxhrimune bisimahum feju’uhadhu bin-newasi wel-’ekdami
Kriminelët njihen me tiparet e tyre, andaj me rrëmbim kapen për flokë dhe për këmbët e tyre.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
هَٰذِهِۦ جَهَنَّمُ ٱلَّتِي يُكَذِّبُ بِهَا ٱلۡمُجۡرِمُونَ
Hedhihi xhehennemu elleti jukedhdhibu bihal-muxhrimune
Ja, ky është xhehennemi, të cilin kriminelët e mohonin.
يَطُوفُونَ بَيۡنَهَا وَبَيۡنَ حَمِيمٍ ءَانٖ
Jetufune bejneha we bejne hemimin ‘anin
Ata do të sillen vërdallë ndërmjet atij (zjarrit) dhe ujit të vluar deri në kulminacion.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Zotin nuk e preokupon asnjë çështje nga tjetra, prandaj Ai do të shqyrtojë punën e njerezve e të xhinëve, të cilët janë përgjegjës për veprat. E ata nuk kanë fuqi të ikin prej përgjegjësisë që kanë para Zotit, e as prej dënimit. Kjo gjendje ka të bëjë me Ditën e Kijametit. Gabuan ata që fjalën “Sultan” e komentuan me “dituri” dhe menduan, se njeriu do të mund të arrijë në qiell me ndihmën e diturisë. Qielli është diçka tjetër, e hëna dhe yjet janë diçka tjetër; prandaj nëse mund të shkohet në hënë dhe në ndonjë yll tjetër, nuk do të thotë se është shkuar në qiell. Në këto disa ajete përshkruhet gjendja e mjerueshme e atyre, që nuk besuan Zotin dhe bënë punë të këqija. Kur thuhet nuk pyetet askush për mëkatin e tij, kuptohet se mëkatarët janë të njohur nga vetë forma e tyre, pse kanë fytyra të nxira, sy të skuqur etj.
وَلِمَنۡ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِۦ جَنَّتَانِ
We limen hafe mekame rabbihi xhennetani
E, për atë që i pat frikë paraqitjes para Zotit të vet, janë dy xhennete.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
ذَوَاتَآ أَفۡنَانٖ
Dhewata ‘efnanin
(Xhennete) plot degë me gjethe e pemë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِمَا عَيۡنَانِ تَجۡرِيَانِ
Fihima ‘ajnani texhrijani
Në ata të dy janë dy kroje që rrjedhin.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِمَا مِن كُلِّ فَٰكِهَةٖ زَوۡجَانِ
Fihima min kulli fakihetin zewxhani
Në ata të dy, prej të gjitha pemëve ka nga dy lloje.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
مُتَّكِـِٔينَ عَلَىٰ فُرُشِۭ بَطَآئِنُهَا مِنۡ إِسۡتَبۡرَقٖۚ وَجَنَى ٱلۡجَنَّتَيۡنِ دَانٖ
Mutteki’ine ‘ala furushin beta’inuha min ‘istebrekin we xhenal-xhennetejni danin
Të mbështetur në kolltukë që i kanë mbulesat e kadifes, dhe pemët e atyre dy xhenneteve janë krejt afër.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِنَّ قَٰصِرَٰتُ ٱلطَّرۡفِ لَمۡ يَطۡمِثۡهُنَّ إِنسٞ قَبۡلَهُمۡ وَلَا جَآنّٞ
Fihinne kasiratut-terfi lem jetmithhunne ‘insun kablehum we la xhannun
Aty janë ato që përqëndrojnë shikimet e tyre (vetëm në burrat e vet) e që nuk i ka prekur kush para tyre, as njerëz, as xhin.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
كَأَنَّهُنَّ ٱلۡيَاقُوتُ وَٱلۡمَرۡجَانُ
Ke’ennehunnel-jakutu wel-merxhanu
Ato janë si xhevahiri e diamanti (të kuqërremta në të bardhë).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë nga të mirat e Zotit tuaj po e mohoni?
هَلۡ جَزَآءُ ٱلۡإِحۡسَٰنِ إِلَّا ٱلۡإِحۡسَٰنُ
Hel xheza’ul-’ihsani ‘illal-’ihsanu
A mund të jetë shpërblimi i veprës së mirë diç tjetër, pos të së mirës!
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
وَمِن دُونِهِمَا جَنَّتَانِ
We min dunihima xhennetani
E nën ato dy (xhennete) janë edhe dy xhennete.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
Po cilën të mirë nga të Zotit tuaj po e mohoni?
مُدۡهَآمَّتَانِ
Mud/hammetani
Nga gjelbërimi i shumtë duken të mbyllura në të zi.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën nga të mirat e Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِمَا عَيۡنَانِ نَضَّاخَتَانِ
Fihima ‘ajnani neddahatani
Aty janë dy burime që gjithnjë gurgullojnë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِمَا فَٰكِهَةٞ وَنَخۡلٞ وَرُمَّانٞ
Fihima fakihetun we nehlun we rummanun
Aty, në ata të dy, ka hurma dhe shegë.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
فِيهِنَّ خَيۡرَٰتٌ حِسَانٞ
Fihinne hajratun hisanun
Aty janë ato (gra) të ndershme e të bukura.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
حُورٞ مَّقۡصُورَٰتٞ فِي ٱلۡخِيَامِ
Hurun meksuratun fil-hijami
Ato janë hyri që e kufizojnë ndejën vetëm në shtëpinë (tënde).
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
لَمۡ يَطۡمِثۡهُنَّ إِنسٞ قَبۡلَهُمۡ وَلَا جَآنّٞ
Lem jetmithhunne ‘insun kablehum we la xhannun
Ato nuk i ka prekur kush para tyre, as njeriu as xhini.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
مُتَّكِـِٔينَ عَلَىٰ رَفۡرَفٍ خُضۡرٖ وَعَبۡقَرِيٍّ حِسَانٖ
Mutteki’ine ‘ala refrefin hudrin we ‘abkarijin hisanin
Aty rrinë të mbështetura në mbështetëse të gjelbra e shtroja të bukura.
فَبِأَيِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
Febi’ejji ‘ala’i rabbikuma tukedhdhibani
E, cilën të mirë të Zotit tuaj po e mohoni?
تَبَٰرَكَ ٱسۡمُ رَبِّكَ ذِي ٱلۡجَلَٰلِ وَٱلۡإِكۡرَامِ
Tebareke esmu rabbike dhil-xhelali wel-’ikrami
I lartësuar është emri i Zotit tënd, të madhëruar e të nderuar!*
Shënim i përkthyesit — Sherif Ahmeti
Ata që zbatojnë urdhrat e Zotit dhe largohen prej atyre që Ai i ka ndaluar, i kanë nga dy xhenete, përkundër kriminelëve që sillen vërdallë, sa në zjarr e sa në ujë të valë. Në Kuran emri xhenet përmendet në numrin njëjës, në shumës dhe në dyjësi. Për arsye se pallatet, drunjtë e pemëve, gjelbrimet janë të ngjitura njëra pas tjetrës, thua se është një xhenet, ndërsa nga gjerësia, llojllojshmëria e pemëve dhe numri i shumtë i vendeve, duket se janë shumë xhenete, e aty gjenden begati të mira, që e kënaqin shpirtin dhe trupin, thua se janë dy xhenete. Me ndihmën e Zotit, përfundoi përkthimi dhe komentimi i kaptinës “Suretur Rrahmani”. Lavdëruar qoftë Allahu i Madhëruar!
